به گواهی تاریخ اقلید از دیرباز مهد پرورش دانشوران و اندیشمندان علم و فقاهت بوده که شمه ای از آنها را در نوشته های مورخین مرور خواهیم کرد :
1- علی ابن محمود اقلیدی : خطاطی معروف و توانا که به مدت 3 ماه در سال 714 هـ ش نسخهء نفیس از روی کتاب مولانا خطاطی و در ترویج آیین مولویه همت داشته است .
2- محمد ابن احمد اقلیدی فارسی: صاحب کتاب جواهر الحدیث که از پیامبر عظیم الشان اسلام صلوات اله علیه روایت حدیث کرده است .
3- شیخ عبد العزیز اقلیدی :امامی متبحر در فنون علمیه خصوصا علم فقه و حدیث و اول کسی است که بساط علم را در شیراز مبسوط نموده و در سال 610 هـ ش وفات یافت و در قبرستان باهلیه مدفون است .
4- شیخ عبد الرحمن محمد ابن اقلیدی: از زاهدان عصر خود بود و از علوم ظاهری نصیبی وافر و حظی متکاثر داشت و درهای فتوحات بر وی گشوده بود . او نیز متوفی به سال 565 هـ ش است .
5- شیخ عبدالله ابن احمد اقلیدی خالدی : عالمی فقیه بود و در صدق و صفا سخن می گفت و در سال 615 هـ ش در شیراز وفات یافت و در مقبرهء شیخ کبیر (ابن حفیف )مدفون است.
6- عبد السلام اقلیدی :دستور ارشاد از شیخ جنید داشته و در ترویج طریقت صفوی نقش مهمی داشته است .
7- درویش کمال اقلیدی: جزء سلسله حوفیه بوده که در سال 1002 هجری به دستو شاه عباس به قتل رسیده است .
8- شیخ السلام اقلیدی :رهبری نهضت جنوب را علیه انگلیسی ها بر عهده داشت و در ایجاد وحدت میان مردم اقلید نقش مهمی داشته است.
9- شیخ مهدی فقیه اقلیدی :که در سده اخیر می زیسته و عارفی وارسته و مجتهدی بزرگ با جایگاهی ممتاز در نزد اهالی اقلید بوده است و هم اوست که در هنگام سلام نمازجواب سلام را از حضرت ختمی مرتبت محمد ابن عبد الله صلوات الله علیه می شنیده است . نقل است که در حرم ائمه ای داخل نمی شد مگر آنکه جواب سلام خویش را از آن امام می شنید . و زهد و توکل او به عنایت الهی سبب داشته است که در عبادت و فقاهت زبانزد خاص و عام گردد .
10- غلام حسین روحانی سراج و روح الامین :دو شاعر بزرگ اقلید به که در نزد مردم معروفند.
11- خواجه کافی زاویه دار: معوف در قرن هفتم است که اموال خویش را در سبیل خیرات و مبرات و ابناء سبیل خرج می کرده است .
12- شاه محمد پیر غیب اقلیدی : استاد محمد نجار اقلیدی از منبت کاران بنام و هنرمندان معروف بوده اند .
منبع : eghlidcity.com
گردآورنده : اقلید نیوز